Oud testament niet toekomstbestendig

Gepubliceerd op: 30 mei 2022

In de notarispraktijk komt het nog al eens voor dat mensen in het verleden een testament hebben gemaakt en daar helemaal niet meer aan denken. Het is nu eenmaal toen geregeld bij de notaris en men denkt dan dat daar verder niets meer aan hoeft te worden gedaan.

Toch is het wel goed om uw testament eens uit de kast te halen en te bekijken of het er allemaal nog wel in staat zoals u het nu zou willen hebben. Het testament dat toen gemaakt is, is immers gemaakt onder de omstandigheden die toen golden. Maar in ieders leven veranderen nu eenmaal de omstandigheden. Hieronder een ruime opsomming van veranderde omstandigheden:

relaties of vriendschappen veranderen waardoor u een benoemde erfgenaam liever uit het testament schrapt, u krijgt kinderen of kleinkinderen of er gaan juist mensen dood;u gaat scheiden en wilt voorkomen dat uw ex-partner via uw kinderen van u erft;een van uw kinderen gaat scheiden en u wilt voorkomen dat hun ex partner nog iets van uw erfenis krijgt;er kan een wijziging optreden in wie uw erfgenamen zijn en ook hoe u daar tegenaan kijkt;uw vermogen is veel meer (of minder) waard geworden;u had een eigen bedrijf toen u het testament opstelde en is dat nu niet meer het geval;wetten veranderen, zoals het wettelijk erfrecht in 2003, waardoor de regeling in het testament niet meer goed aansluit;de fiscale wetgeving verandert, waardoor een slimme oplossing in het testament nu helemaal niet meer handig is of zelfs duur wordt. Sinds 2010 is voor een reeks aan fiscale trucs een stokje gestoken en is tegelijkertijd een groot aantal tarieven gewijzigd. Het testament zal helemaal opnieuw doorgerekend moeten worden;ook heeft de langstlevende echtgenoot bijvoorbeeld sinds 2003 al op grond van de wet het vruchtgebruik. Bovendien zijn er flexibele oplossingen voor het laten bijschrijven van rente over de erfdelen van de kinderen. De rente is fiscaal heel belangrijk, omdat de rente voor de hoogte van de te betalen erfbelasting grote gevolgen kan hebben;er kwam een eigen bijdrage voor het verzorgingstehuis. Die bijdrage kan gedeeltelijk worden voorkomen met een goede testamentaire clausule.

Het testament dat u toen hebt gemaakt blijft echter gewoon geldig ondanks de gewijzigde omstandigheden of dat het nadelig uitpakt. Als u dus niets aan uw testament hebt gedaan en u komt te overlijden, kan daardoor een onduidelijke situatie ontstaan voor uw nabestaanden. De afwikkeling van uw nalatenschap komt dan een tijd stil te liggen omdat er discussies ontstaan tussen nabestaanden met alle (juridische) kosten van dien.

De notaris neemt niet zelf contact met u op over de status van uw testament. U moet dat zelf in de gaten blijven houden. Daarom is het verstandig om ongeveer eens in de vijf jaar het testament door ons te laten bekijken en vrijblijvend een gesprek aan te gaan. Mocht in dat gesprek blijken dat er wel iets moet veranderen dan moeten er verdere notariële stappen worden genomen. Dat kost dan geld, maar dan weet u zeker dat alles zwart op wit staat en het testament niet verdwijnt. Dat scheelt na uw overlijden uitleg en bewijsproblemen.

Overigens hoeft u niet naar dezelfde notaris te gaan waar u een eerder testament liet maken.

Meer manieren om testament te wijzigen

Een deel van het oude testament kan worden gewijzigd. Dan maakt u een zogenaamd aanvullend testament waarin het deel, wat uit het oude testament moet vervallen, wordt herroepen. Een gedeeltelijke herroeping kan als nadeel hebben dat dat bij de erfgenamen vele vragen oproept en scheve gezichten geeft. Je kunt immers precies zien wat er in het eerst opgestelde testament staat en wat er vervolgens is gewijzigd

Een algehele herziening en herroeping bij de notaris geeft de meeste zekerheid dat uw nalatenschap wordt verdeeld zoals u dat hebt bedoeld en is daarom aan te raden. Het oude testament komt dan helemaal te vervallen. Ook is het zo dat als u het wettelijke erfrecht weer van toepassing wilt laten zijn het oude bestaande testament moet worden herroepen.

Wij doen er alles aan om een testament toekomstbestendig te maken. Zo worden er verschillende scenario’s opgenomen in het testament, waarbij bijvoorbeeld kan worden gedacht aan wat er moet gebeuren als een erfgenaam eerder komt te overlijden of de erfenis verwerpt. Dan kan er een reserve-erfgenaam worden opgenomen.